Mutfak Masasını Doğru Konumlandırma: Ergonomi Rehberi
Kısa cevap: Mutfak masası, ocak–evye–buzdolabı üçgeninin dışında kalmalı. Masanın her kenarında sandalye çekmek için en az 75–80 cm, arkasından geçiş olacaksa 100–110 cm boşluk bırakın. Ocağa en az 60–70 cm mesafe koyun. Doğru mutfak masası yerleşimi, çalışma akışını kesmeyen, sıcak tencere taşınan hattın dışında kalan noktadır.
Önce Hareketli Bölgeleri Tanımlayın
Mutfakta üç ana hareket hattı vardır. Masayı yerleştirmeden önce bunları kâğıda çizin.
- Çalışma üçgeni: Buzdolabı, evye ve ocak arasındaki güzergâh. Günde onlarca kez yürünür.
- Servis hattı: Ocaktan tezgâha, tezgâhtan masaya giden yol. Elinizde sıcak kap varken kullanılır.
- Geçiş hattı: Mutfak kapısından balkona ya da salona uzanan koridor. Mutfakla işi olmayan kişiler burada dolaşır.
Masa bu üç hattın kesişimine oturmamalı. En güvenli nokta genellikle mutfağın kapıya en yakın köşesi ya da pencere önüdür. Çünkü buralar çalışma üçgeninin dışında kalır.
Hızlı Test
- Masanın planladığınız yerine bir sandalye koyun.
- Sandalyeyi geriye çekin, oturur gibi yapın.
- Bu haldeyken buzdolabı kapağını açmayı deneyin.
- Fırın kapağını açın. Çarpışma varsa yer yanlıştır.
Ölçüler: Ezberlenecek Rakamlar
| Ne | Ölçü | Not |
|---|---|---|
| Masa yüksekliği | 72–76 cm | Standart sandalye ile uyumlu |
| Kişi başı masa genişliği | 60 cm | Rahat yemek için |
| Masa derinliği (kişi başı) | 40 cm | Tabak + bardak alanı |
| Sandalye çekme payı | 75–80 cm | Duvar veya dolaba kadar |
| Arkadan geçiş payı | 100–110 cm | Oturan biri varken yürünebilsin |
| Ocağa mesafe | en az 60 cm | Sıçrama ve ısı için |
| Tezgâh altı diz boşluğu (bar tipi) | 25–30 cm | Bacak sığması için |
Küçük mutfaklarda 75 cm payı bulamıyorsanız, sandalye yerine tabure kullanın. Tabure geriye daha az çekilir.
Mutfak Tipine Göre Yerleşim
Dar ve Uzun Mutfak
- Masayı duvara dayayın. Dikdörtgen ya da yarım daire seçin.
- Katlanır kanat en pratik çözümdür. Kullanılmayınca kapanır.
- Tek taraflı oturma düzeni kurun. Karşılıklı iki sıra sandalye geçişi bitirir.
L Tipi Mutfak
- Boş kalan köşe genellikle masanın doğal yeridir.
- Yuvarlak masa köşede daha az yer kaplar, keskin köşe çarpması olmaz.
- Masayı L'nin iç açısına değil, açıklığa doğru kaydırın.
U Tipi Mutfak
- Masa çoğunlukla U'nun ağzında, mutfağın dışına taşan bölümde durur.
- U içine masa koymak çalışma üçgenini keser. Kaçının.
Açık Mutfak
- Masa mutfakla oturma alanı arasında bir sınır görevi görebilir.
- Halı ile masanın altını tanımlamak, iki bölgeyi görsel olarak ayırır.
- Masa sandalyeleri ile salon koltukları arasında en az 90 cm bırakın.
Güvenlik Kontrol Listesi
- Fırın önü boş kalsın. Fırın kapağı açıkken sandalyeye çarpmamalı.
- Sıcak taşıma yolu kısa olsun. Ocaktan masaya giden yolda dönüş ve engel olmasın.
- Çocuk varsa köşeleri yuvarlatın. Oval veya yuvarlak masa çocuk yüksekliğinde risk azaltır.
- Kablo bırakmayın. Masa üstü priz uzatması ayak takılma sebebidir.
- Halı kaymasın. Masa altı halının altına kaymaz taban şart.
- Dolap kapakları serbest olsun. Özellikle alt dolaplar tam açılabilmeli.
Masa Biçimi Seçimi
| Biçim | Uygun olduğu yer | Dikkat |
|---|---|---|
| Yuvarlak | Dar alan, köşe | 4 kişiden fazlası zorlanır |
| Oval | Uzun mutfak | Geçişi rahatlatır |
| Dikdörtgen | Duvar kenarı | Köşeler çarpma yapar |
| Kare | 2–4 kişilik | Ortası boşa gider |
| Katlanır / açılır | Küçük mutfak | Mekanizma sağlamlığı önemli |
Aydınlatma ve Konum İlişkisi
Masanın yeri, aydınlatmanın yerini belirler. Tavan sarkıtı masanın tam ortasına gelmeli. Sarkıt alt ucu masa yüzeyinden 70–80 cm yukarıda dursun. Daha alçağı görüşü keser, daha yükseği ışığı dağıtır.
Masayı taşımayı düşünüyorsanız önce elektrik çıkışını kontrol edin. Sarkıt yerini değiştirmek çoğu zaman masayı değiştirmekten pahalıdır. Ray sistemi veya uzatmalı sarkıt bu sorunu çözer. Aydınlatmanın genel etkisi üzerine sitedeki ayrı rehber de işinizi kolaylaştırır.